Nöbetçi Eczaneler
Teklif yasalaştığı takdirde, 1 Temmuz 2022’den sonra eğitim hakkını kaybeden öğrencilere af getirilirken; akademisyenlerin özlük haklarından vakıf üniversitelerine, AR-GE buluşlarının ticarileşmesinden sağlıkta ek ödeme tavanlarına kadar birçok stratejik başlık yeniden şekillenecek.
1. Öğrenci Affının Ayrıntıları: 2026-2027 Döneminde Eğitim Başlıyor
Eğitim hayatı yarıda kalan veya kayıt aşamasında aksaklık yaşayan öğrenciler için getirilen af maddesi, çok geniş bir kitleyi kapsıyor:
-
Kritik Tarih ve Kapsam: 1 Temmuz 2022 tarihinden sonra her ne sebeple olursa olsun üniversiteyle ilişiği kesilen (hazırlık sınıfı, ön lisans, lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencileri) ile bu tarihten sonra kayıt hakkı kazanmasına rağmen kayıt yaptırmayan tüm adaylara geri dönüş yolu açılıyor.
-
Ne Zaman Başlayacaklar?: Düzenlemeden yararlanarak başvuru yapan öğrenciler, 2026-2027 eğitim-öğretim yılında ders başı yaparak öğrenimlerine kaldıkları yerden devam edebilecekler.
-
Alan Değiştirme ve Yatay Geçiş Hakkı: Afla dönen öğrencilere esneklik de tanınıyor. Taban puanı yeterli olan öğrenciler, aynı puan türündeki farklı programlara geçiş (alan değiştirme) hakkını kullanabilecekler.
-
Kapsam Dışı Kalan Suçlar: Terör, kasten öldürme, işkence, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı ile uyuşturucu veya uyarıcı madde imalatı ve ticareti suçlarından mahkûmiyeti bulunanlar af kapsamının dışında tutulacak.
2. Akademisyenlere Emeklilik Sonrası Sözleşme ve AR-GE Müjdesi
Kanun teklifi, Anadolu’daki üniversitelerin niteliğini artırmak ve bilimsel buluşları ekonomik değere dönüştürmek amacıyla iki büyük düzenleme içeriyor:
Emekli Öğretim Üyelerine 2 Yıl Ek Süre
Özellikle Anadolu’daki üniversitelerde görev yapan kıdemli hocaların tecrübelerinden daha fazla yararlanmak amacıyla, emekli olan öğretim üyelerine 2 yıl süreyle sözleşmeli olarak çalışmaya devam etme imkânı getiriliyor. Bu hocalar özlük hakları korunarak ek ders ücreti, geliştirme ödeneği ve akademik teşvik ödeneklerinden diğer aktif çalışan akademisyenler gibi eşit şekilde faydalanabilecek.
Bilimsel Buluşların Ticarileşmesi ve Maddi Teşvik
Üniversiteler bünyesindeki teknoloji transfer ofisleri ve teknoloji kampüsleri güçlendirilecek. Bilimsel bilgiyi teknolojiye dönüştüren ve patent alan hocaların buluşlarının ticarileştirilmesi teşvik edilecek. Bu ticarileşmeden elde edilen gelirden hem teknolojiyi üreten üniversite hem de projeyi geliştiren akademik ekip maddi olarak pay (istifade) alacak.
3. Vakıf Üniversitelerine Sıkı Denetim ve Hastane İçin “Son Şans”
Vakıf yükseköğretim kurumlarının eğitim kalitesini artırmak ve vergi avantajlarıyla entegrasyonunu sağlamak adına yeni kurallar belirlendi:
-
Tam Burslu Kontenjan Artışı: Yapılacak yeni bir vergi düzenlemesiyle birlikte, vakıf üniversitelerinde tam burslu eğitim alacak öğrenci sayısının artırılması ve üniversitelerin akademik çıtasının yukarı taşınması hedefleniyor.
-
Tıp Fakültesi Hastanelerine Son Süre: Kendine ait hastanesi bulunmayan vakıf üniversitelerine tıp eğitimi verebilmeleri için tanınan sürenin sonuna gelinmişti. Meclis’e sunulan teklifle, hastane inşa etmek veya kurmak üzere somut adım atmış olan üniversitelere kesinlikle son kez olmak üzere ek uzatma süresi veriliyor.
-
AYM İptalleri Sonrası Ölçülülük Ayarı: Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) daha önce iptal ettiği idari yaptırımlarla ilgili maddeler, “ölçülülük ve orantılılık” ilkesine uygun olarak yeniden şekillendirildi.
4. Tıp Dünyasına Yandal Teşviki ve Döner Sermaye Düzenlemesi
Sağlık alanında tıp fakültelerinde görev yapan öğretim üyeleri ile araştırma görevlilerini cezbedecek iki önemli mali düzenleme pakete eklendi:
-
Ek Ödemede Eşitlik: Üniversite hastanelerinde yandal uzmanlığı yapan öğretim üyeleri ve araştırma görevlilerinin ek ödeme tavanları, Sağlık Bakanlığı’nda görev yapan emsalleriyle aynı seviyeye (eşit noktaya) getirildi. Bu adımın yandal uzmanlığını büyük ölçüde teşvik etmesi bekleniyor.
-
Uygulama ve Araştırma Merkezlerine Destek: Bilimsel ve teknolojik AR-GE faaliyetlerini desteklemek amacıyla, üniversitelerin uygulama ve araştırma merkezlerinde görev alan öğretim elemanlarına da döner sermayeden ücret ödemesi yapılmasına imkân tanıyan bir planlama sisteme dahil ediliyor.