İsrail Yeniden Oyun Kuruyor

Dünyada ve bölgemizde yaşanan gelişmelere genel olarak baktığımızda. ABD hegomanyasının gücünün gün geçtikçe azalmasını görmekteyiz. Bu çerçevede İsrail, ABD yerine Rusya ve Hindistan’ı kendi çıkarları doğrultusunda hareket ederek ABD yerine bu devletleri ikame etmeye çalışıyor. Bölgede roller yeniden şekillenmeye başlayacak. Şu unutulmamalıdır ki İsrail diasporası Rusya üzerinde aynı ABD’de olduğu gibi çok etkili. Sovyet-Rusyası sonrası dönemde bazı Oligarklar Yahudi kökenlidir. Ancak bu kişiler etnik kimliklerini gizlemişlerdir. Ve şimdi İsrail, Rusya kozunu etkili bir şekilde oyuna sürüyor. Dikkat edilirse ABD-İran savaşının kazananı Rusya oldu. Hem Ukrayna savaşı gündemden düştü hem de petrolünü istediği her ülkeye AB de dahil istediği fiyata satmaktadır. Bu da ekonomik yönden Rusya’yı güçlü bir aktör haline getirmektedir.  

 İsrail, Hindistan’ın en büyük savunma ortaklarından birisidir. Drone (İHA/SİHA), füze sistemleri, radar ve istihbarat teknolojileri Hindistan’ı ciddi bir şekilde bağımlı hale getirmiştir. İki devlet ortak paydada İslam devletleri ile sorun yaşamakta. Hindistan (Pakistan) ile İsrail Ortadoğu ekseniyle. Bu ve buna benzer nedenlerden dolayı stratejik olarak beraber hareket etmektedirler. Zaten önümüzde ki süreçte Türkiye- Hindistan arasında önemli sorunların ortaya çıkacağının bir delili de budur. Kâhin olmaya gerek yok.  

 Bu senaryoda Türkiye oyun kuran ülke olmak zorundadır. Yani bir taraf olmamalıdır. Peki ne yapmalıdır? Rusyanın gazını Avrupaya taşımalı Orta Asya enerji hatlarını, entegre ederek fiyatı belirleyen merkez haline gelmeli yani enerjiyi kontrol eden değil enerji akışını yöneten ülke durumuna geçmeli. Bu durumda Türkiye, Rusya’nın ortağı olur uydusu olmaz.  

 Türkiye açısından Hindistan’a baktığımızda hep göz ardı edilen bir ülke olmuştur. Aslında Hindistan dev bir Pazar sahip, teknolojisi yüksek ve en önemlisi Çin’e alternatif bir ülkedir. Türkiye Hindistan ile ticaret koridoru kurarsa önümüzdeki süreçte beklenen dünya ekonomik krizinden çok az etkilenir ve sadece bölgesel değil küresel ticaret oyuncusu olur.  

 Dahası Türkiye aynı anda NATO içinde devam eder Rusya ile çalışır, Orta Doğu’da aktif olur ve Asya ile bağ kurar ise. Bu durum Türkiye’yi başka bir lige sokar. Bu aslında klasik bir diplomasi değil çok vektörlü bir güç yönetimidir. Çünkü yeni dünyada güç, toprak büyüklüğü değil tek bir ittifaka bağlılık hiç değil. Güçlü olmanın koşulu ağ kurabilme kapasitesidir.  

Türkiye kriz çözen bir ülke, enerjiye yön veren herkesin konuşmak zorunda olduğu bir aktör haline gelir. Bu durumda Orta Doğu Türkiye üzerinden dengelenir. Türkiye köprü ülke olmaktan çıkar, merkez ülke haline gelir.