Arama Yazarlar
Üyelik
Üye Girişi
Yayın/Gazete
Yayınlar
Kategoriler
Servisler
Nöbetçi Eczaneler Sayfası Nöbetçi Eczaneler Hava Durumu Namaz Vakitleri Gazeteler Puan Durumu
WhatsApp
Sosyal Medya
Uygulamamızı İndir
Çilem Tanyıldız / Yazar
Çilem Tanyıldız / Yazar

Bir mağaza açmak mı daha kolay, yoksa bir fabrikayı kapatmak mı?

Eren Perakende’nin son yıllardaki hikâyesine bakınca bu soru daha anlamlı hale geliyor. Bir yanda 35 yılı aşkın süredir Lacoste, Burberry, Gant, Nautica ve Converse gibi dünya markalarını Türkiye’de tüketiciyle buluşturan bir yapı; diğer yanda kapanan fabrikalar ve işsiz kalan binlerce insan.

Süperstep ve House of Süperstep gibi mağazalar sokak kültürünü sahipleniyor, genç tüketiciye hitap ediyor. 2023’te Intersport’un satın alınması, Converse iş birliği marka ve mağaza ağını büyüten bir şirkete işaret etmekte. Eren parakende, 2026 yılı itibariyle 25 ülkede 610 dan fazla mağaza ve 17 dijital kanalla faaliyet göstermekte. Tüm bunlar dışarıdan bakıldığında güçlü bir büyüme hikâyesi anlatıyor.

Ama hikâyenin başka bir tarafı daha var.

Çorlu’daki tekstil fabrikasının kapatılması ve çalışanların işsiz kalması, bu büyüme anlatısının görünmeyen yüzünü ortaya çıkarıyor. Bu sadece bir şirket kararı değil; Türkiye’de üretim yapan birçok firmanın karşı karşıya olduğu daha büyük bir dönüşümün parçası. Çünkü artık mesele sadece üretmek değil, nerede ve hangi modelle üretmek.

Türkiye’de artan enerji maliyetleri, işçilik giderleri ve ekonomik belirsizlikler, üretimi giderek zorlaştırıyor. Aynı ürünü daha düşük maliyetle üretebilen ülkeler — Mısır, Pakistan, Çin, Bangladeş — şirketler için daha cazip hale geliyor.

Daha ucuz iş gücü.

Daha düşük maliyet.

Daha az risk.

Ama burada çoğu zaman gözden kaçan başka bir kırılma daha var.

Eren Perakende’nin yıllar boyunca kurduğu yapı büyük ölçüde global markalarla iş birliklerine dayanıyor. Bu model kısa vadede güçlü bir ticari başarı sağlayabilir. Ancak dışardan bakıldığında şu soru kaçınılmaz hale geliyor: Kendi markasını ve katma değerini üretmekte sınırlı kalan bir yapı, kriz dönemlerinde ne kadar dayanıklı olabilir?

Çünkü kendi markanızı yaratmadığınızda, sadece üretim değil, karar gücü de sizin elinizde olmaz. Üretim nerede daha ucuzsa oraya kayar. Talep nerede değişirse oraya yönelir. Ve bu durumda, Türkiye gibi maliyetlerin yükseldiği bir ortamda, geri çekilmek çok daha kolay hale gelir.

Bu yüzden fabrika kapatmaları sadece ekonomik değil, aynı zamanda yapısal bir meseleye işaret ediyor olabilir.

Bir fabrikanın kapanması sadece üretimin durması değildir. O fabrikanın etrafında oluşmuş bir hayatın da dağılmasıdır. İşçiler, tedarikçiler, küçük esnaf… Hepsi bu kararın görünmeyen tarafında kalır.

Peki bu noktada asıl soru ne?

Büyüme kimin üzerine inşa ediliyor?

Mağazalar açılırken fabrikalar kapanıyorsa, global markalar büyürken yerel üretim geriliyorsa, bu gerçekten sürdürülebilir bir başarı mı?

Belki bugün Süperstep’te satılan bir ayakkabı, Türkiye’de üretilmiyor. Belki Mısır’da, Bangladeş’te ya da Pakistan’da üretiliyor. Tüketici için bu çoğu zaman görünmez. Ama üretimden kopan bir ekonomi için oldukça somut bir gerçek.

Daha ucuz üretim, daha yüksek kâr anlamına gelebilir.

Ama aynı zamanda daha fazla işsizlik, daha fazla kırılganlık da demek.

Eren Perakende’nin hikayesi, aslında tek bir şirkete ait değil. Bu, Türkiye’de üretim ile perakende arasında sıkışan bir modelin hikayesi.

Belki de mesele şu:

Bir marka gerçekten neyi büyütür?

Satışlarını mı,

yoksa geride bıraktığı yapıyı mı?

YORUMLAR

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

YAZARLAR
TÜMÜ

SON HABERLER